Definitie
IaaS staat voor Infrastructure as a Service. Je huurt bij een leverancier (AWS, Azure, Google Cloud, Hetzner, een Nederlandse cloud-provider) virtuele servers, opslag en netwerk in. Wat je krijgt is rauwe rekenkracht. Wat je daarop draait, hoe je het inricht, welke software je installeert en welke beveiligingsupdates je toepast: dat doe je zelf, of je laat het door een IT-partij doen.
Vergelijking: bij SaaS bestel je een kant-en-klare maaltijd. Bij PaaS heb je een keuken met ingrediënten en kun je koken. Bij IaaS krijg je een leeg gebouw met stroom en water, en bouw je zelf de keuken.
Waarom het ertoe doet voor MKB
Voor de meeste MKB-bedrijven is IaaS te ver weg van de eigen kerntaken. Je hebt ontwikkelaars of een goede IT-partij nodig om er iets nuttigs mee te doen. Maar in twee gevallen is het wel relevant:
- Je hebt heel specifieke software die niet in SaaS-vorm bestaat (bijvoorbeeld een verouderde branchespecifieke applicatie).
- Je wilt iets bouwen waarvoor je volledige controle nodig hebt, zoals data die om compliance-redenen op een specifieke plek moet staan.
Voor MKB-eigenaren is de praktische waarde van weten wat IaaS is vooral: begrijpen waar je IT-partij over praat als ze “de server draait in de cloud” zeggen, en weten dat IaaS niet automatisch betekent dat alles geregeld is.
Concreet voorbeeld
Een productiebedrijf draait een verouderde ERP-applicatie die alleen op Windows Server werkt. De fysieke server op kantoor was aan vervanging toe. Vervangen: te duur. Een SaaS-alternatief: niet beschikbaar voor deze nicheoplossing. Ze huurden bij Azure een virtuele server (IaaS), zetten daar de ERP op, en lieten de IT-partij maandelijks onderhouden. Voordeel: geen eigen hardware meer, automatische back-ups op cloud-niveau, beter beveiligde locatie. Nadeel: de IT-partij doet nog steeds het Windows-onderhoud.
Andere voorbeelden: een website draaiend op een virtuele server bij Hetzner, een eigen database-server bij AWS EC2, een testomgeving voor maatwerksoftware.
Misverstanden en valkuilen
- “Als ik IaaS afneem, regelt de leverancier alles.” Nee. De leverancier zorgt voor de fysieke laag (datacenter, stroom, netwerk, hardware). Alles daarboven (besturingssysteem, applicaties, beveiliging, back-up van data) is jouw zorg of die van jouw IT-partij.
- “IaaS is goedkoper dan een eigen server.” Voor zwaar 24/7 gebruik vaak niet. Een eigen server kun je afschrijven over 5 jaar. IaaS betaal je elke maand. Reken altijd door over een meerjarenperiode.
- “De cloud-leverancier let op mijn data.” Op de fysieke veiligheid wel. Maar als je IaaS-server slecht beveiligd is, of zonder updates draait, of je back-ups niet test, ben je net zo kwetsbaar als met een eigen server.
- “Schalen gaat vanzelf.” Op IaaS-niveau niet altijd automatisch. Je kunt opschalen door een grotere virtuele machine te kiezen, maar dat gaat handmatig of via scripts. Automatisch opschalen is meer iets voor PaaS.
Wanneer moet je hier wakker liggen, wanneer niet
Wakker liggen: als je IaaS hebt zonder duidelijke afspraken over wie de updates doet, wie de back-ups controleert, en wie het opmerkt als er iets misgaat. Dat is een veelvoorkomende blinde vlek bij MKB.
Niet wakker liggen: als je geen IaaS gebruikt en het werkt prima met SaaS. Dan heb je het niet nodig en kun je de term verder vergeten.
Gerelateerde termen
- Cloud computing: de bredere categorie.
- PaaS: een laag boven IaaS, met meer service.
- SaaS: kant-en-klare software, geen IaaS-werk.
- DevOps: werkmethodiek die op IaaS veel meer handwerk vraagt dan op PaaS.